BAZA WIEDZY

Aby przytyć zdrowo, potrzebna jest umiarkowana nadwyżka energetyczna, odpowiednia podaż białka (od 1,6 do 2,2 g/kg masy ciała) oraz trening oporowy, który wspiera budowę mięśni. Artykuł wyjaśnia, dlaczego niektórym trudno przytyć (NEAT), jak jeść więcej przy niskim apetycie i kiedy zgłosić się do lekarza. Opracowanie mgr Jarosława Piotrowskiego, dietetyka klinicznego z Wałbrzycha, oparte na badaniach naukowych (JAMA, Br J Sports Med, J Sports Sci).

Jedzenie emocjonalne to sięganie po jedzenie pod wpływem emocji, a nie fizjologicznego głodu. Artykuł wyjaśnia mechanizm (stres, oś HPA, układ nagrody), jak obserwacyjnie odróżnić głód fizjologiczny od emocjonalnego, czym różni się to od napadowego objadania się (BED) oraz jakie strategie psychodietetyczne (skala głodu, technika HALT, jedzenie uważne) pomagają przerwać błędne koło podjadania.

Przewlekłe zaparcia dotyczą ok. 16% dorosłych. Dowiedz się, ile błonnika jeść, dlaczego kiwi i śliwki suszone działają skuteczniej niż wiele leków, jak stosować psyllium i kiedy zgłosić się do lekarza. Zalecenia oparte na metaanalizach PubMed i wytycznych NCEZ. Opracowanie mgr Jarosława Piotrowskiego, dietetyka klinicznego.

PCOS dotyka co dziesiątą kobietę w wieku rozrodczym. Sprawdź, jak dieta o niskim indeksie glikemicznym, mio-inozytol i regularna aktywność fizyczna mogą złagodzić objawy PCOS i wesprzeć płodność.

SIBO (zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego) to zaburzenie flory jelitowej powodujące wzdęcia, bóle brzucha, biegunki lub zaparcia – odpowiednio dobrana dieta może znacząco złagodzić objawy i wspomóc leczenie.

Dieta w cukrzycy typu 2 nie wymaga restrykcyjnego ograniczania węglowodanów – kluczowe są redukcja masy ciała (już 5–7% przynosi korzyści metaboliczne), jakość węglowodanów oraz ładunek glikemiczny posiłku, a nie sam indeks glikemiczny pojedynczego produktu. Artykuł omówiono na podstawie badań (m.in. DiRECT, metaanaliza BMJ 2021) i aktualnych zaleceń PTD 2025 dotyczących obniżania glikemii i HbA1c. Opracowanie mgr Jarosława Piotrowskiego, dietetyka klinicznego z Wałbrzycha.

Choroba refluksowa przełyku (GERD) dotyka 10–20% populacji krajów rozwiniętych, a u nawet połowy pacjentów sama farmakoterapia (inhibitory pompy protonowej) nie usuwa objawów – kluczowa jest wtedy modyfikacja diety. Artykuł opisuje zasady żywienia przy refluksie: częste, małe posiłki, unikanie produktów kwaśnych i tłustych, znaczenie redukcji masy ciała oraz konkretną listę produktów wskazanych i przeciwwskazanych. Opracowanie mgr Jarosława Piotrowskiego, dietetyka klinicznego z Wałbrzycha, oparte na badaniach naukowych.

Skuteczna i trwała redukcja masy ciała opiera się na deficycie energetycznym (zwykle 300–1000 kcal poniżej całkowitej przemiany materii), a nie na restrykcyjnych, krótkoterminowych dietach prowadzących do efektu jo-jo. Artykuł wyjaśnia, jak obliczyć zapotrzebowanie energetyczne, jakie są najczęstsze błędy w odchudzaniu (niedoszacowanie porcji, niedoczynność tarczycy) oraz jak uniknąć efektu jo-jo. Opracowanie mgr Jarosława Piotrowskiego, dietetyka klinicznego z Wałbrzycha, oparte na badaniach naukowych.

Cholesterol jest niezbędny do funkcjonowania organizmu (synteza hormonów, witaminy D, błon komórkowych), ale jego nadmiar we frakcji LDL zwiększa ryzyko miażdżycy i chorób sercowo-naczyniowych. Artykuł wyjaśnia różnicę między „dobrym” (HDL) a „złym” (LDL) cholesterolem, przyczyny podwyższonego poziomu oraz konkretne zalecenia dietetyczne (zamiana tłuszczów zwierzęcych na roślinne, błonnik, aktywność fizyczna) pozwalające go obniżyć. Opracowanie mgr Jarosława Piotrowskiego, dietetyka klinicznego z Wałbrzycha, oparte na badaniach naukowych.

Zespół metaboliczny to współwystępowanie otyłości z zaburzeniami gospodarki lipidowej, węglowodanowej i podwyższonym ciśnieniem tętniczym – dotyczy co piątego dorosłego Polaka i 2,5-krotnie zwiększa ryzyko zawału serca. Artykuł wyjaśnia kryteria diagnostyczne oraz zasady dietoterapii: stopniową redukcję masy ciała, rolę aktywności fizycznej i kluczowe zalecenia żywieniowe ograniczające ryzyko sercowo-naczyniowe. Opracowanie mgr Jarosława Piotrowskiego, dietetyka klinicznego z Wałbrzycha, oparte na badaniach naukowych.